Beperking

‘Is Lissabon een geschikte stad om naar toe te gaan’, vroeg Rob, mijn collega, die in een rolstoel zit. Ik hoefde niet lang na te denken. Natuurlijk, het is er prachtig en je bent er zo met het vliegtuig. Maar met een rolstoel de stad in?

De belangrijkste handicap van Lissabon voor mensen met een beperking is, dat de stad – net als Rome – op zeven heuvelen is gebouwd en bezaaid met trappen. Rolstoelen houden niet van hellingen en al helemaal niet van trappen.
Een tweede obstakel zijn de hobbelige keitjes, waarvan een groot deel los of ontbrekend. Bovendien zijn de stoepranden hoog, de trottoirs smal en frustreren willekeurig geplaatste paaltjes vaak een soepele doorgang.

Het openbaar vervoer biedt geen soelaas. De pittoreske trammetjes, ‘onthoofde’ sightseeing-bussen en ronkende tuk-tuks zijn absoluut niet toegankelijk. Taxi’s zijn goedkoop maar taxichauffeurs niet altijd vriendelijk als de medepassagier een rolstoel blijkt te zijn.

Meer autonomie
De linkse regering wil mensen met een beperking – die vaak in instellingen verblijven – meer autonomie geven door hen in hun eigen vertrouwde omgeving te laten wonen.
Daarvoor moeten dan wel persoonlijke hulpverleners opgeleid worden, die – voor twee keer het minimumloon – zorgtaken in huis op zich gaan nemen.

Publieke debat

Onder druk van de publieke opinie en belangenorganisaties is het voorstel aangepast. De minimum leeftijd voor individuele ondersteuning wordt verlaagd van 18 naar 16 jaar. Dit om scholieren met een beperking beter naar volwassenheid te kunnen begeleiden. Ook zal de eerder voorgestelde ondersteuning van maximaal 40 uur per week worden losgelaten, voor mensen die meer zorg nodig hebben.

‘Hoe kun je onze vrijheid tot 8 uur per dag beperken? Blijven we dan de andere 16 uur in bed?’, merkte een woedende – geheel verlamde – Eduardo Jorge hierover in het Parlement op.

De rolstoelafhankelijke 26-jarige Lúcia Fisteus ziet de voorstellen wel zitten, maar wil haar hulpverleners zelf uitzoeken. ‘Zo iemand komt heel dicht bij je intimiteit. Veel meer nog dan je beste vriendin.’

Nooit meer in de rij

Mocht Rob alsnog besluiten te gaan, dan wacht hem een verassing. Er is namelijk pas een wet aangenomen, die niet toestaat dat mensen met een beperking in een rij moeten wachten, ook niet voor een restaurant.
Een wet die volgens de Staatssecretaris van Participatie Ana Sofia Antunes – zelf visueel beperkt – ‘eigenlijk niet nodig zou moeten zijn als we ons gewoon beleefd gedragen.’

Geniet van het weekend       Tenha um ótimo fim de semana

/by

Vrouwen

In een recente personeelsadvertentie op de website Carga dos Trabalhos –gespecialiseerd in banen voor de media – werden relaxte en opgewekte medewerksters gezocht. Sollicitaties door Portugezen werden daarbij niet op prijs gesteld! Het mediabedrijf Cloud Choice Health uit São Pedro do Estoril, een voorstadje van Lissabon, wil namelijk geen ‘onzekere en besluiteloze’ types voor de programmering van hun nieuwe – op de vrouw gerichte – videokanaal. ‘Portugese vrouwen zijn over het algemeen depressieve en ongelukkige mensen’, aldus de eigenaar van het bedrijf, Heinricho Pereira. Zijn voorkeur gaat uit naar Braziliaanse medewerksters, ‘die zijn veel vrolijker.’

Ongelijkheid
In Portugal verdienen vrouwen – evenals in de meeste andere Europese lidstaten – voor hetzelfde werk 16,5% minder dan mannen. Dit betekent in feite dat vrouwen twee maanden per jaar voor niets werken!
Voor hoger opgeleide vrouwen zijn de verschillen in salaris met mannen nog groter en kunnen zelfs oplopen tot 26%.

Machocultuur
Ook binnen het gezin is er nog weinig vooruitgang geboekt en besteden vrouwen per dag gemiddeld ruim anderhalf uur meer aan huishoudelijke taken dan mannen.
Anno 2017 vindt ruim 70% van de Portugese mannen, dat vrouwen veel ‘geschikter’ zijn voor het huishouden en de zorg voor de kinderen en dat mannen beter zijn in het opknappen van ‘klusjes in huis.’

De staatssecretaris van Emancipatie en Burgerschap Catarina Marcelino schrikt van deze cijfers. ‘Het lijkt wel alsof er sinds de vorige eeuw niets veranderd is!’ Zij wil af van de machocultuur en de stereotype rolverdelingen in het gezin – ‘jongens hoeven geen Bob de Bouwer te zijn’ – en vindt dat voorlichting daarover op school niet vroeg genoeg kan beginnen. ‘Dat zal ook de strijd tegen huiselijk geweld ten goede komen.’ Huiselijk geweld

Politiek wil gerechtigheid
De socialistische regering – die ongelijkheid in beloning wil uitbannen – heeft aangekondigd dat bedrijven, die vrouwen minder betalen, riskeren contracten bij de overheid mis te lopen.  Met de vertegenwoordigers van de ‘booming’ schoenenindustrie – die 95% van haar productie exporteert en waar 60% van de werknemers vrouw is – werd onlangs een historisch akkoord gesloten over gelijke beloning voor mannen en vrouwen.

IJsland – dat pionier is op dit gebied – is het eerste land in de EU waar vanaf 2018 wettelijk geregeld is, dat voor hetzelfde werk hetzelfde loon wordt betaald, ongeacht gender, seksuele oriëntatie, etnische afkomst of nationaliteit.

Geniet van het weekend     Tenha um ótimo fim de semana

/by

Hip, Hot en Cool

Lissabon kent een lange geschiedenis. De Feniciërs – die de stad ruim voor onze jaartelling hebben gesticht – noemden haar Alis Ubbo (‘veilige haven’). In de Romeinse tijd werd de stad Olisipo genoemd en tijdens de Moorse overheersing Al-Lishbuna.  Afonso Henriques, Portugals eerste koning, noemde de stad Lix Bona (‘goed water’), dat later Lisboa werd.

Toen zuur
Nadat in 2008 de financiële markten wereldwijd instortten, kwam de economie tot stilstand en moest Portugal bijna 80 miljard van de Europese Gemeenschap lenen om het hoofd boven water te houden. Na jaren van forse bezuinigingen, durven mensen nu weer te dromen en geld uit te geven. Dat zie je vooral in de Baixa – het oude centrum van Lissabon – waar verpaupering en leegstand plaats maken voor herstel en renovatie.

Nu zoet
Het economisch herstel is zintuiglijk merkbaar in de stad. Overal zie en hoor je bouwactiviteiten, je voelt een nieuwe wind, ruikt de luchtverontreiniging op de Avenida da Liberdade en proeft in de talloze eettentjes – zoals op de Mercado da Ribeira, waar gerenommeerde chef-koks een betaalbare versie van hun ‘haute cuisine’ serveren – weer een boeket aan smaken.

Hot en cool
De gezaghebbende en invloedrijke Britse krant de Guardian noemde Lissabon verleden maand dan ook niet voor niets een hotspot en meest coole hoofdstad van Europa. Imposante architectuur, relaxte sfeer, veilig klimaat, heerlijk weer en schitterende stranden op 20 minuten afstand. Klinkt perfect. En niet alleen voor hipsters!

Vooral voor rijken en toeristen

Maar er is ook een keerzijde. Grond- en huizenprijzen –zowel voor huur als koop – rijzen de pan uit, waardoor de binnenstad één groot appartementencomplex dreigt te worden, alleen nog betaalbaar voor de rijken. Dat zijn buitenlanders, die – door het Golden Visa programma – het recht krijgen om zich in Portugal te vestigen, als ze meer dan 500.000 euro voor een woning neertellen.

Een mogelijkheid waar vooral Chinezen gebruik van maken. Maar ook gepensioneerden uit Frankrijk en Zweden – die profiteren van het lage belastingtarief in Portugal – weten het land te vinden.

Karakteristieke buurtwinkeltjes en authentieke restaurantjes worden meer en meer opgeslokt door prijzige boetieks, dure hotels, fastfood restaurants, en internationale kledingketens, die meer voldoen aan de behoeftes van de blote-benen-toeristen dan aan die van de lokale bewoners. (Touristentsunami)

Socialistische regering
Het zal voor de politiek niet gemakkelijk worden om het juiste midden te vinden tussen de expansiedrift van de projectontwikkelaars – de laatste vijf jaar werd voor bijna ½ miljard aan stedelijk erfgoed verkocht – de ‘booming’ toeristenindustrie en de belangen van de minder bedeelde stadsbewoners. Toch lijkt het erop dat de socialistische regering onder leiding van António Costa – voormalig burgemeester van de stad – deze laatste groep niet wil vergeten.

Geniet van het weekend         Tenha um excelente fim de semana

/by

In de ban van de paus

‘Hij gaat ze heilig verklaren.’ Glimmend van genot staat de 70-jarige Carmen voor me. ‘Wie gaat wie …’ wil ik vragen, als ze me al in de rede valt. ‘En we gaan er ook naartoe. Met de pastoor’. ‘Tjé, wat goed’, mompel ik. ‘Dat jullie nog een bus hebben kunnen regelen. Ik las in de krant dat er meer dan een miljoen mensen schijnen te komen.’
‘Maar wie gaat wie eigenlijk heilig verklaren’, probeer ik nog eens. Ze kijkt me niet begrijpend aan. ‘Papa Francisco, natuurlijk, die gaat Jacinta en Francisco heilig verklaren. Dat zijn die twee herdertjes waar de Maagd Maria 100 jaar geleden aan verschenen is. (Fátima)
Dat weet u toch wel?’ ‘Nee, sorry Carmen, nu snap ik het even niet meer. Die twee waren toch al heilig?’ ‘Nee’, zegt ze streng. ‘Ze waren eerst zalig verklaard en nu gaat de paus ze op 13 mei heilig verklaren, als hij in Fatima is. Ze zijn dan de jongste heiligen in de Rooms-Katholieke Kerk. Leuk hè!’ Glimlachend loopt ze de hoek om.

Zalig of heilig?
Zaligverklaring is een gebruik binnen de Rooms-Katholieke Kerk, waarbij een paus officieel verklaart dat iemand publiekelijk vereerd mag worden. Overigens moet die persoon daarvoor wel een wonder hebben verricht. Een ‘zalige’ heeft vooral betekenis voor een bepaalde regio, waar hij of zij al geruime tijd door de lokale bevolking vereerd wordt.
Voor een heiligverklaring moeten twee wonderen aan de betreffende persoon zijn toegeschreven. De ‘heilige’ wordt dan ingeschreven in de canon – de lijst der heiligen – en mag vervolgens over de hele wereld vereerd worden.

Fátima als altaar van de wereld

De meeste buitenlandse toeristen komen traditiegetrouw uit Spanje, Italië en Polen. De laatste jaren is er een forse toename van bezoekers uit Azië en boeken Zuid-Koreanen al meer overnachtingen dan katholieke Brazilianen.
Inmiddels zijn er zo’n 40.000 pelgrims – merendeels vrouwen – uit alle delen van het land te voet op weg naar Fátima.

Erkenning maar ook omzet

Dit jaar worden er – door het bezoek van de paus en de heiligverklaring van de twee kinderen – meer dan 10 miljoen bezoekers verwacht.
Dat geeft niet alleen een ‘boost’ aan de wereldwijde erkenning van Fátima maar ook aan de plaatselijke omzet van rooms-katholieke snuisterijen.

22 uur en 40 minuten zal paus Franciscus op Portugese bodem verblijven. De regering heeft aangekondigd dat zowel ambtenaren als scholen een vrije dag hebben en dat de grenzen tijdelijk dicht gaan.

Geniet van het weekend        Tenha um excelente fim de semana

/by

Cork

“Het litteken is het dunne lijntje van een mes, waarmee ik me gesneden had toen ik in Mouchão de Baixo een bootje aan het maken was van een plak kurk. Ik haalde met de punt van het mes stukjes kurk weg voor wat de binnenkant van het scheepje moest worden, toen dat ineens dichtklapte, waarschijnlijk omdat de veer te zwak was, en binnendrong in wat het op zijn weg tegenkwam, de buitenkant van mijn rechterwijsvinger, naast de nagel. Het scheelde niet veel of er was een lap vlees uitgehakt. Ik werd behandeld met een van de wondermiddeltjes uit die tijd, alcohol met balsemien. De wond raakte niet geïnfecteerd en groeide perfect dicht. Tante Maria Elvira zei dat ik stevig vlees had.”

[ Uit: Pequenas Memórias – Kleine Herinneringen – van José Saramago, 2006 ]

Kurk is een belangrijk exportproduct

Portugal is de belangrijkste producent van kurk in de wereld en exporteert sinds kort zelfs meer kurk dan wijn. Hoewel het merendeel van de productie naar champagne – en wijnproducerende landen gaat, wordt kurk ook gebruikt voor vloertegels, isolatie en decoratie. Recent is zelfs een ecologische verantwoorde zeep van kurk op de markt gekomen.

Kurk is een duurzaam en milieuvriendelijk product, dat bijdraagt aan de strijd tegen de opwarming van de aarde. Zo heeft het Agronomisch Instituut van Lissabon berekend, dat elke flessenkurk 250 gram CO2 aan de atmosfeer onttrekt. Dat is ongeveer evenveel als een auto, die 1 km rijdt, de lucht inpompt.

Kurkeiken groeien uitstekend in een droog en warm klimaat

Kurk wordt gewonnen uit schors van de kurkeik, die vooral in de droge, zuidelijke Alentejo provincie uitstekend gedijt. De bomen worden ongeveer 200 jaar oud en kunnen vanaf de leeftijd van 25 jaar elke 9 jaar worden geschild. In 2011 werd de kurkeik uitgeroepen tot “boom des vaderlands.”

Saramago van kurk in Guinness Book of Records

Meer dan 300.000 kurken waren nodig om een mozaïek te maken van de Nobelprijswinnaar José Saramago, dat in 2014 in het Guinness Book of Records kon worden bijgeschreven. Het paneel van 24 bij 4½ meter is te bezichtigen in het cultureel centrum van Porte de Sor, een dorpje ergens midden in Portugal.

‘Er zijn dingen die nooit met woorden verklaard kunnen worden’

Geniet van het weekend          Tenha um excelente fim de semana 

/by

Abortion

“Pedro, voor jou!” Hij staat op van zijn bureau, sloft naar de telefoon in gemeenschappelijke keuken en pakt de hoorn op. “Ja, met Pedro.”
Het blijft stil aan de andere kant van de lijn.

Pedro is net achttien en in zijn eerste studiejaar medische biologie aan de Universiteit van Lissabon als er in 1998 een referendum wordt gehouden over het legaliseren van abortus. In die tijd riskeerde een vrouw 3 jaar gevangenisstraf, als ze al niet doodbloedde door een clandestien uitgevoerde ingreep. Als gevolg van een draconische NEE-lobby van de ultraconservatieve katholieke kerk is de uitslag dramatisch en stemt – bij een opkomst van nipt 30% – iets meer dan de helft van de bevolking tegen legalisering.
Het zou nog tot 2007 duren voordat deze misstap via een nieuw referendum kon worden hersteld.

“Wie is daar?” Dan hoort hij zacht snikken en een piepstemmetje dat “ik” zegt. “Ana! Wat is er?” Pedro kent Ana vanaf de middelbare school en sinds anderhalf jaar hebben ze officieel verkering. Zij is dit jaar ook gaan studeren. Rechten, in Coimbra. “Ik ben al 7 weken over tijd”, fluistert ze. “Meu Deus, Ana!” Pedro’s hart slaat over en het klamme zweet breekt hem uit. Hoe kan dát nou? Ze waren nog zo voorzichtig geweest! Het kind laten weghalen? Hoe dan en wil Ana dat wel? “Pedro?” hoort hij nog in de verte. Dan wordt alles zwart voor zijn ogen.

Legalisering abortus vindt plaats in 2007

Hoewel in de jaren vóór legalisering gemiddeld twee vrouwen per jaar aan de gevolgen van een illegaal uitgevoerde abortus overleden, is dit sinds 2007 niet meer voorgekomen. Bovendien daalde het aantal abortussen met ruim 10% en kwam daarmee onder het Europese gemiddelde.

Maar er is nog minstens een – halve – wereld te winnen

Op het rijke Noordelijk halfrond is abortus niet langer een misdaad. Uitzonderingen zijn Ierland en Polen, waar de invloed van de katholieke kerk liberalisering belemmert.

Ten zuiden van de evenaar – en vooral in de armere landen – is abortus vaak nog strafbaar.

De hypocrisie is dat de elite van het Zuidelijk halfrond zich natuurlijk elke behandeling in het Noorden kan veroorloven – zoals bemiddelde Brazilianen, die voor een legale abortus naar Lissabon vliegen.

Degene die overlijdt of gevangenschap riskeert is dan ook arm in een wereld waar nog elke 9 minuten een vrouw sterft als gevolg van een clandestien uitgevoerde abortus.

 

Geniet van het weekend        Tenha um excelente fim de semana !

/by

Mazelen

Op 19 april overleed in Lissabon een 17-jarig, ongevaccineerd meisje aan de mazelen. Het is 23 jaar geleden dat zoiets eerder heeft plaatsgevonden.

De middelbare scholiere uit Sintra kreeg koorts nadat ze eind maart een weekend met vrienden in de Serra da Estrela had doorgebracht. Omdat de koorts aanhield, werd ze ter observatie in het ziekenhuis van Cascais opgenomen. Daar werd ze besmet door een 13 maanden oude baby met mazelen. Twee weken na ontslag uit het ziekenhuis werd ook bij haar mazelen geconstateerd. In verband met complicaties werd ze overgeplaatst naar de Intensive Care afdeling van het Estefânia kinderziekenhuis in Lissabon, waar ze enige dagen later overleed.

7  VRAGEN  OVER  MAZELEN

– Wat is mazelen eigenlijk?
Mazelen is een zeer besmettelijke infectieziekte die door het mazelenvirus veroorzaakt wordt en vooral kinderen treft.
Het virus wordt overgebracht via de luchtwegen.


– Wat zijn de verschijnselen?
Hoge koorts met neusverkoudheid, hoest, rode ogen en in tweede instantie huiduitslag over het hele lichaam.

Er bestaat geen specifieke therapie.


– Wat zijn de complicaties?
Middenoorontsteking, longontsteking of een zeldzame en gevreesde hersenontsteking. Complicaties verlopen ernstiger bij ouderen en bij ongevaccineerden en kunnen tot overlijden van de patiënt leiden.

– Wanneer ben je besmettelijk?
De incubatietijd varieert van 1 tot 3 weken en een persoon kan de ziekte overdragen vanaf 4 dagen vóór tot 4 dagen na het ontstaan van de huiduitslag.

– Is er sprake van een epidemie?

Sinds maart is er in Europa sprake van een uitbraak van mazelen, die medio 2016 in Roemenië begon en waar nu al meer dan 4000 patiënten zijn. Inmiddels heeft de epidemie zich naar 14 Europese landen verspreid. In het overgrote deel van de gevallen blijken de patiënten ongevaccineerd. In Portugal zijn tot op heden 21 gevallen bevestigd – 14 volwassenen ( waarvan 9 zorgverleners) en 7 kinderen.

– Is bescherming mogelijk?
Het mazelenvaccin is zeer effectief!

Volgens de WHO is door vaccinatie wereldwijd de sterfte aan mazelen de afgelopen 15 jaar met 80% afgenomen. In Portugal kunnen kinderen sinds 1973 gratis gevaccineerd worden en is de vaccinatiegraad met 95% uitstekend.

– Waarom worden niet alle kinderen gevaccineerd?
Zo’n 5 à 6 op de 100 ouders willen hun kinderen niet laten vaccineren omdat ze denken dat vaccinatie autisme veroorzaakt. Hiervoor bestaat echter geen enkel wetenschappelijk bewijs! Verplichte vaccinatie van hogerhand stuit echter op veel tegenstand, zowel in Portugal als daarbuiten.

Geniet van het weekend    –    Tenha um excelente fim-de-semana !

/by

Kindermishandeling

“Ik ben gevallen”, fluistert ze als de juffrouw op school vraagt waarom ze zo moeilijk loopt. Maria is vijf jaar als ze voor het eerst op school komt. Ze is klein en mager en maakt een lusteloze indruk. Ze wil niets eten, zelfs geen soep. Als de leerkracht over haar bol aait, vallen de kale plekken op onder de daar zorgvuldig overheen gekamde haren.

Maria woont bij haar moeder en stiefvader. Sinds de geboorte van halfbroertje João, drie jaar geleden, wordt ze vaak opgesloten in haar kamer, waar – behalve haar bed – niets instaat. De luiken voor het raam zijn altijd gesloten en er is geen speelgoed. Buiten spelen mag Maria niet. Ze wordt door haar ouders uitgescholden voor “zeikerd of stinkzak” en naar haar kamer gestuurd, als ze een vieze broek heeft of niet wil eten.

Met Kerst zat ze zelfs een hele week opgesloten en mocht alleen maar even uit haar kamer om voor haar broertje te zingen, die jarig was. Meteen daarna moest ze weer terug, zonder een stukje van de verjaardagstaart te hebben geproefd. De kamer van haar broertje is zonnig en ligt vol speelgoed.
Maar daar mag Maria niet komen.

Elke dag zijn minstens 2 kinderen slachtoffer van kindermishandeling

Volgens het Portugese meld- en adviespunt huiselijk geweld (APAV) zijn meisjes iets vaker slachtoffer dan jongens

In 15% van de gevallen betreft het jonge kinderen, die nog niet naar school gaan.

Meestal vindt de mishandeling – die behalve geestelijk en lichamelijk geweld ook verwaarlozing behelst – thuis plaats, in het gezin.

 

Elke dag is minstens 1 kind slachtoffer van seksueel misbruik


Bij seksueel misbruik zijn dochters of stiefdochters in de meeste gevallen het slachtoffer en in het overgrote deel is de (stief)vader – of een ander mannelijk familielid – de dader.

Vooroordelen van rechters beïnvloeden de rechtsgang

Catarina Ribeiro – als kinderpsycholoog verbonden aan het Nationaal Forensisch Instituut – is kritisch over de deskundigheid van veel rechters, die vinden dat er alleen sprake van misbruik kan zijn, als het kind aangeeft dat er lichamelijk contact met de dader is geweest.
“Er zijn zelfs rechters die misbruik alleen geloven als ze het kind zien huilen!”

Geniet van het weekend   –   Tenha um excelente fim-de-semana

/by

Huiselijk-geweld

“Wat is er aan de hand?” Manuela zit versuft en onderuitgezakt op het terras van het station, waar we afgesproken hebben. Voor haar een kopje koffie, onaangeroerd. Een paar maanden geleden moest ze bij haar dochter Paula intrekken, die met haar vriend Rui buiten de stad woont. Ze kon de huur van haar kamer in het centrum eenvoudigweg niet langer opbrengen. (Huurders in het nauw )

Een voordeel is wel dat ze de woonlasten kunnen delen, nu Paula pas geleden haar baan als serveerster verloor. Behoorlijk depressief was haar dochter daarvan geworden. Ze had zelfs een paar keer gedreigd er een eind aan te willen maken. Nee, gerust is Manuela er allesbehalve op.

“Hopelijk alles goed met Paula?” Ze ging met een ruk overeind zitten, waarbij het kopje koffie op de grond kletterde. “Hij heeft haar geslagen”, barstte ze los. “Wat, Rui?” “Nee, dat meen je niet!”. “Ik heb het verdomme zelf gezien”, snauwde ze. “Maar het leek juist zo goed te gaan sinds ze waren gaan samenwonen”, probeerde ik voorzichtig. “Ja, dat dacht ik ook”, siste ze. “Ik kan me wel voor mijn kop slaan dat ik niets doorhad”. “En het schijnt al maanden zo te gaan, maar Paula heeft nooit iets verteld!”. “En wat nu?”, vroeg ik. “Ze kan gelukkig voorlopig bij een vriendin wonen”.

Elke dag zijn minstens 14 vrouwen en 2 mannen slachtoffer

Volgens het Portugese meld- en adviespunt huiselijk geweld (APAV) neemt de laatste jaren niet alleen het aantal meldingen, maar vooral ook de ernst van het geweld toe.

Het overgrote deel van de slachtoffers zijn vrouwen tussen de 25 en 55 jaar, meestal getrouwd en met kinderen.

In 15% procent van de gevallen is een man het slachtoffer.

De agressor is meestal de vaste partner en het geweld – dat bijna altijd achter de voordeur plaatsvindt – kan zowel lichamelijk als psychisch of verbaal zijn.

Aangifte bij de politie vindt in minder dan de helft van de gevallen plaats.

Per jaar komen 40 vrouwen om het leven

De laatste 10 jaar zijn ruim 400 vrouwen door huiselijk geweld om het leven gekomen. Risicofactoren voor een fatale afloop zijn scheiding (vooral in de eerste maanden), jaloezie, toegang tot vuurwapens, crimineel verleden en drugsgebruik.

Mannen melden minder

Vrouwen doen twee keer zo vaak aangifte bij de politie als mannen. Mannen melden huiselijk geweld vaak niet door schaamte of omdat ze niet geloofd of uitgelachen worden door vrienden, familie of de politie.
Zes maanden geleden werd in Portugal het eerste blijf-van-mijn-lijfhuis voor mannen geopend.

Geniet van het weekend        Tenha um excelente fim de semana

/by

Saudade

Portugezen kijken ernstig. Bijna net zoals de vele standbeelden, die in dit land niet van beroemde militairen uit een ver verleden maar van dichters en schrijvers zijn.

Als je een Portugees vraagt hoe het gaat, krijg je vaak als antwoord ‘mais ou menos’ (‘zo-zo’). Dat wil overigens niet zeggen dat hij of zij zich niet goed voelt. Eenmaal wat langer in het land valt aan de melancholische cultuur amper te ontkomen. Geen droefgeestigheid met een verdrietige blik op de wereld maar weemoed, waarin juist veel schoonheid en vreugde zit.

Saudade

Misschien wel het bekendste Portugese woord. Onvertaalbaar en ongrijpbaar voor een buitenlander volgens Fernando Pessoa, Portugals beroemdste moderne dichter (Fernando Pessoa)

Saudade is een gevoel van tegelijkertijd verlangen, hunkeren, verlies, afstand, afwezigheid, droefheid, liefde en gemis naar een persoon, plaats of gebeurtenis. Het is meer dan heimwee, omdat je saudade ook kunt voelen over iets dat nooit gebeurd is of waarschijnlijk nooit zal gebeuren.

Het woord is ontstaan tijdens de Portugese ontdekkingsreizen in de 15e eeuw om uitdrukking te geven aan het verlangen naar diegenen, die naar onbekende streken vertrokken.

Het enige medicijn tegen saudade is geheugenverlies  – Carlos Drummond de Andrade

Saudade is een beetje zoals honger. Het gaat alleen over als ‘aanwezigheid’ gegeten wordt  –  Clarice Lispector

Fado

De muzikale expressie van saudade is Fado, het traditionele Portugese levenslied. Fado betekent lot en er is geen muzieksoort waarin melancholie en fatalisme zo wordt gecultiveerd. De muziek ontstond in de kroegen en bordelen van de volkswijken Alfama en Mouraria in Lissabon.

De eerst zangers waren vissersvrouwen, waarvan de man vaak niet uit zee terugkeerde. Ze zongen dat we het lot moeten accepteren, ook en vooral als dat wreed is. De belangrijkste fadozangeres was Amália Rodrigues, die van arm volksmeisje uit de Alfama uitgroeide tot wereldster.

O salty sea, so much of whose salt
Is Portugal’s tears! All the mothers
Who had to weep for us to cross you!
All the sons who prayed in vain!
All the brides-to-be who never
Married for you to be ours, O sea!
( Fernando Pessoa in Portuguese Sea )

Geniet van het weekend    –    Tenha um excelente fim de semana

/by