‘Als het aan mij lag werden jullie allemaal gesteriliseerd. Het is beter als jullie je bij IS gaan melden en jullie ras van de aardbodem verdwijnt.
Brr, ik heb bloed van een aap aan mijn handen. Iemand met zo’n kleur kan geen Portugees zijn, dat is een zwartogees.’
( uitspraken van politieagenten in Cova de Moura )
Het Openbaar Ministerie heeft – na 2 jaar onderzoek – 18 politieagenten beschuldigd van raciaal geweld, ernstig letsel, marteling, valsheid in geschrifte en ontvoering van 6 jonge Afro-Portugezen in Cova de Moura, een van de oudste en grootste achterstandswijken van Lissabon, met 7000 inwoners, de meeste afkomstig uit Kaapverdië.
Het begon allemaal op 5 februari 2015 rond het middaguur met de arrestatie van Bruno Lopes, een jonge Portugees van Afrikaanse afkomst, die –volgens de politie – stenen zou hebben gegooid. Op het politiebureau wordt hij mishandeld en uitgescholden. Als vijf van zijn vrienden – en niet 25 zoals de politie beweerde – uit het Cultureel Centrum Moinha da Juventude navraag komen doen, worden ze meteen gearresteerd, omdat ze – volgens de politie – met geweld het bureau wilden binnendringen. Ook zij worden afgetuigd en geïntimideerd – ‘jullie gaan er allemaal aan, vuile zwartjakkers’ – en twee dagen vastgehouden, waarbij het racistisch beledigen, schoppen en slaan onverminderd doorgaat.
Als ze – na voorgeleid te zijn aan de onderzoeksrechter in Sintra – bij gebrek aan bewijs vrij komen, doen ze aangifte van marteling en racistisch geweld. Intern onderzoek bij de politie levert daarvoor onvoldoende aanwijzingen op en twee agenten worden licht gestraft – een wordt overgeplaatst en de ander 6 maanden geschorst. De overige blijven gewoon dienst doen in de wijk.
‘Dit gedetailleerde onderzoek van het OM toont duidelijk aan dat institutioneel racisme bij de politie wel degelijk bestaat en dat de zaak – na vervalsing van de feiten – zowel door de top van de politie als door de onderzoekscommissie twee jaar lang in de doofpot is gestopt’, aldus Lucia Gomes, advocaat van de jongens. ‘Gelukkig hebben ze de kracht en de moed gehad om hun beschuldigingen tot het laatst toe vol te houden.’
De jongens zeggen er deze week in de krant Público over: ‘wij zijn niet tegen de politie, omdat we weten dat we ze nodig hebben, wij zijn ook burgers’. We verzetten ons alleen tegen onderdrukking. We zijn ook niet tegen de Portugese maatschappij maar wel tegen racisme in die maatschappij.’
‘Institutioneel racisme wordt in stand gehouden door een van de grootste leugens die we onszelf voorhouden, namelijk dat Portugal in het – koloniale – verleden amper racistisch geweest is’, zegt Joana Mortágua, parlementslid van het Links Blok. ‘Dat belemmert integratie.’ [ Rassendiscriminatie ]
Over de afloop van het proces zijn de zes slachtoffers allerminst gerust. ‘Zwarten worden hier niet als mensen gezien. Wat er met ons gebeurd is, is niet nieuw. Er zijn de laatste jaren regelmatig van dit soort incidenten geweest, waarmee de politiek helemaal niets gedaan heeft. Zelfs organisaties als de Verenigde Naties en Amnesty hebben zich herhaaldelijk uitgelaten over het racistisch geweld van de Portugese politie. En wat is daarmee gebeurd? Niets. Helemaal niets!’
Bom fim de semana
Kon ze maar een manier bedenken om niet meer naar die rotschool te hoeven.
‘Er zijn bejaarden in Portugal, die absoluut pervers behandeld worden’, zegt José de Faria Costa, ombudsman bij de gratis telefonische hulplijn voor ouderen ( Linha do Idoso). ‘Sommige kinderen gaan zo ver, dat ze – tegen de tijd dat het zomer wordt – stoppen met het geven van medicijnen aan hun ouders, waardoor die met spoed moeten worden opgenomen. Dan kunnen de kinderen rustig op vakantie’.
Een tweede ontwikkeling is de toegenomen levensverwachting.
Niemand minder dan de 82-jarige Sophia Loren doopte begin deze maand in Le Havre het – volgens de eigenaar – 8e wereldwonder.
Het merendeel van de hoogopgeleide – meest universitair geschoolde – jongeren, die de afgelopen 5 jaar geëmigreerd zijn, hebben nog geen 
Door de wereldwijde crisis en de forse bezuinigingen zijn sinds 2011 – toen de economische crisis op z’n hoogtepunt was – ieder jaar meer dan 100.000Portugezen naar het buitenland vertrokken. In tegenstelling tot de jaren 60 zijn het nu vooral jonge en gekwalificeerde mensen die emigreren en is met name Engeland zeer gewild bij artsen en verpleegkundigen.
De belangrijkste handicap van Lissabon voor mensen met een beperking is, dat de stad – net als Rome – op zeven heuvelen is gebouwd en bezaaid met trappen. Rolstoelen houden niet van hellingen en al helemaal niet van trappen.
De linkse regering wil mensen met een beperking – die vaak in instellingen verblijven – meer autonomie geven door hen in hun eigen vertrouwde omgeving te laten wonen.
Mocht Rob alsnog besluiten te gaan, dan wacht hem een verassing. Er is namelijk pas een wet aangenomen, die niet toestaat dat mensen met een beperking in een rij moeten wachten, ook niet voor een restaurant.
In Portugal verdienen vrouwen – evenals in de meeste andere Europese lidstaten – voor hetzelfde werk 16,5% minder dan mannen. Dit betekent in feite dat vrouwen twee maanden per jaar voor niets werken!
Ook binnen het gezin is er nog weinig vooruitgang geboekt en besteden vrouwen per dag gemiddeld ruim anderhalf uur meer aan huishoudelijke taken dan mannen.
De socialistische regering – die ongelijkheid in beloning wil uitbannen – heeft aangekondigd dat bedrijven, die vrouwen minder betalen, riskeren contracten bij de overheid mis te lopen. Met de vertegenwoordigers van de ‘booming’ schoenenindustrie – die 95% van haar productie exporteert en waar 60% van de werknemers vrouw is – werd onlangs een historisch akkoord gesloten over gelijke beloning voor mannen en vrouwen.
Het economisch herstel is zintuiglijk merkbaar in de stad. Overal zie en hoor je bouwactiviteiten, je voelt een nieuwe wind, ruikt de luchtverontreiniging op de Avenida da Liberdade en proeft in de talloze eettentjes – zoals op de Mercado da Ribeira, waar gerenommeerde chef-koks een betaalbare versie van hun ‘haute cuisine’ serveren – weer een boeket aan smaken.
Maar er is ook een keerzijde. Grond- en huizenprijzen –zowel voor huur als koop – rijzen de pan uit, waardoor de binnenstad één groot appartementencomplex dreigt te worden, alleen nog betaalbaar voor de rijken. Dat zijn buitenlanders, die – door het Golden Visa programma – het recht krijgen om zich in Portugal te vestigen, als ze meer dan 500.000 euro voor een woning neertellen.
Karakteristieke buurtwinkeltjes en authentieke restaurantjes worden meer en meer opgeslokt door prijzige boetieks, dure hotels, fastfood restaurants, en internationale kledingketens, die meer voldoen aan de behoeftes van de blote-benen-toeristen dan aan die van de lokale bewoners. (